ASPI analitik mərkəzinin Critical Technology Tracker hesabatına görə, Çin əsas elmi istiqamətlərin əksəriyyətində dünya liderinə çevrilib. 2025-ci ildə ekspertlər 74 mövcud və perspektivli texnologiyanı qiymətləndiriblər.
Çin 74 istiqamətin 66-sı üzrə tədqiqatlarda birinci yerdədir. Bu sahələrə nüvə energetikası, sintetik biologiya və kiçik peyklər daxildir. ABŞ isə cəmi səkkiz sahədə lider mövqeyini qoruyur. Onların sırasında neyroprotezləşmə və geotexnika var.
ASPI-nin metodologiyası 2020–2024-cü illər ərzində ən təsirli elmi işlərin və ən çox sitat gətirilən top-10% elmi nəşrlərin təhlilinə əsaslanır. Bulud və kənar hesablama, kompüter görməsi, generativ süni intellekt və enerji şəbəkələrinin inteqrasiyası sahələrində Çin institutlarında ekspertiza cəmləşdiyi üçün texnoloji monopoliyanın formalaşması riski yüksək qiymətləndirilir.
Hesabatda digər ölkələrin rolunun artdığı da vurğulanır. Məsələn, Avropa İttifaqı dörd sahədə mühüm nailiyyətlər göstərir, Almaniya isə 30 istiqamət üzrə top-5 siyahısına daxildir. Cənubi Koreya 32 texnologiya üzrə aparıcı mövqelər tutur və hidrogen energetikası sahəsində ABŞ-ı geridə qoyub. Hindistan isə birbaşa 50 istiqamət üzrə top-5-ə daxil olub.
Fikirləriniz ?
